Obiekty ustrukturowane: Zorganizowane relacje części i całości

Abstrakt

W tym tekście eksplorowana jest kwestia zorganizowanych relacji części i całości w dziele Harveya Sacksa, traktując je jako inspirację dla badań empirycznych. Zagadnienie to jest często ujmowane w kategoriach postaci (ang. gestalts), gdzie każda część pojawia się poprzez swoje znaczenie funkcjonalne. Proponuję ujęcie komplementarne polegające na analizie części i całości jako zjawisk wytwarzanych przez uczestników (ang. members phenomena). W jednym ze swoich wczesnych wykładów Sacks [1992: 89] zauważył, że „potrzebujemy […] pojęcia, zgodnie z którym to, co widzą Uczestnicy jest przez nich dekomponowane”, i że „zdają się oni to robić traktując to, co widzą jako kombinację części, przy czym niektóre z nich posiadają nazwy”. Aby rozwinąć ten kierunek analizy proponuję pojęcie „obiektów ustrukturowanych”, czyli całości z rozpoznawalnymi cechami, takimi jak „lewa” i „prawa” strona (np. fotografie i twarze) lub „początki” i „końce” (np. opowiadania i ulice). Dwie ilustracje – odnoszące się bezpośrednio i retrospektywnie do dostępnego ustrukturowania – pokazują, jak ustrukturowane obiekty są konstytuowane i podtrzymywane. Co istotne, dekompozycja całości nie jest narzucona przez zawodowych badaczy. Ustrukturowanie jest raczej ustanawiane poprzez praktyczne operacje na odpowiednich „częściach”, a odpowiednie struktury obiektów społecznych są wytwarzane i podtrzymywane w tych operacjach i poprzez nie.